💡
📌 Altın Kuralı Unutma Şekerim!
Tarih, yazıyla başlar. Yazının icadından önceki döneme "tarih öncesi", yazının icadından sonraki döneme ise "tarihî dönemler" denir.
Sınıflandırma Mantığı: İnsanların araç gereç yapımında kullandığı malzemeler (taş, bakır, tunç, demir) esas alınmıştır.
Tarih Öncesi Çağlar Tablosu ve Görsel Şeması
Tüm çağların özelliklerini, kullanılan malzemeleri ve en önemli tarihi merkezleri senin için karşılaştırma tablosu haline getirdim şekerim!
| Ana Çağ | Dönem Adı | Kullanılan Malzeme | Temel Yaşam Tarzı ve Öne Çıkan Gelişmeler | Önemli Merkezler (Türkiye) |
|---|---|---|---|---|
| 🪨 Taş Çağı | Paleolitik (Eski Taş) | Çakmak taşı, hayvan kemiği, doğal sert taşlar |
|
İstanbul Yarımburgaz, Antalya Karain mağaraları |
| Mezolitik (Orta Taş) | Mikrolit ve obsidiyen (küçük, keskin taş aletler) |
|
Antalya Beldibi, Belbaşı ve Öküzini mağaraları | |
| Neolitik (Yeni Taş) | Pişmiş kilden çanak çömlek, cilalı taşlar |
|
Diyarbakır Çayönü, Malatya Caferhöyük, Konya Çatalhöyük | |
| ⚡ Maden Çağı | Bakır (Kalkolitik) | Doğada bol bulunan, kolay işlenen Bakır |
|
Çorum Alacahöyük, Denizli Beycesultan |
| Tunç Çağı | Bakır ve kalayın karışımıyla sertleşen Tunç |
|
Ankara Ahlatlıbel, Kayseri Kültepe (Anadolu'da ilk yazılı belgeler) | |
| Demir Çağı | Çok dayanıklı ve sert bir metal olan Demir |
|
Yozgat Alişar, Burdur Hacılar |
Görsel Şema
Görseli inceleyerek çağların gidişatını zihninde canlandırabilirsin.
🪨 1. TAŞ ÇAĞI (Yazısız Dönemin İlk Evresi)
Yazıdan önceki dönemin aydınlatılabilmesi için en önemli unsur, arkeolojik araştırmalar sonucunda elde edilen buluntulardır.
Eski Taş
🔴 Paleolitik
- ✔ Tamamen avcı toplayıcı bir yaşam tarzı sürdüler.
- ✔ Giyim için bitki lifi ve hayvan derileri kullandılar.
- ✔ Çakmak taşı ve hayvan kemiğiyle ilkel aletler yaptılar.
- ✔ 🔥 Ateş bu dönemde kontrol altına alındı.
Önemli Merkezler:
İstanbul Yarımburgaz, Antalya Karain mağaraları.
Orta Taş
🟡 Mezolitik
- ✔ Avcı ve toplayıcı yaşam tarzı aynen devam etti.
- ✔ Mikrolit ve obsidiyen adı verilen küçük, keskin taş aletler yapıldı.
- ✔ Nehir ve göl kenarlarında küçük geçici köylere yerleştiler.
Önemli Merkezler:
Antalya Beldibi, Belbaşı ve Öküzini mağaraları.
Yeni / Cilalı Taş
🟢 Neolitik
- ✔ 🌾 Tarım başladı ve hayvanlar evcilleştirildi. Üretici topluma geçildi!
- ✔ Yerleşik yaşam başladı, megaron tipi (dikdörtgen planlı) evler yapıldı.
- ✔ Çanak çömlek yapımı başladı (killi toprağın pişirilmesiyle).
- ✔ Buğdayın ana vatanı Şanlıurfa yakınlarındaki Karacadağ'dır.
Önemli Merkezler:
Diyarbakır Çayönü, Konya Çatalhöyük ve Malatya Caferhöyük.